Europese pensioenen gaan voor groen

uit sociale en rendementsoverwegingen

20 feb 2015 -

In 2012 begon Mats Andersson, CEO van Fjärde AP-fonden, ofwel het Vierde Zweedse Nationale Pensioenfonds, met een grootschalige zuivering van de aandelenportefeuille van het fonds. Het mandaat: verwijder alle bekende milieuvervuilers binnen de S&P 500-index (gedefinieerd als ondernemingen met een grote CO2-uitstoot en/of grote reserves aan fossiele brandstoffen) uit de portefeuille.

Deze ondernemingen vertegenwoordigden ongeveer 60 procent van de totale posities van het fonds. Nadat de schifting was voltooid, bleven 350 ondernemingen over. Het geld dat was vrijgekomen door de afstotingen werd belegd in de overblijvende ondernemingen.

Maatschappelijk verantwoord beleggen op zijn Zweeds

Welkom bij maatschappelijk verantwoord beleggen op zijn Zweeds. AP4, zoals het fonds algemeen wordt genoemd, is al jarenlang een leider op het gebied van maatschappelijk verantwoord beleggen (MVB), net als de drie andere Zweedse staatspensioenfondsen. Maar in 2011, niet tevreden met de status-quo, besloot het bestuur van het fonds dat het tijd was om het MVB-beleid naar een hoger niveau te tillen, niet alleen om het milieu te sparen, maar ook uit rendementsoverwegingen.

Europese pensioenfondsen pionierden al in de jaren negentig van de vorige eeuw met maatschappelijke verantwoord beleggen, waarbij de nadruk werd gelegd op het gebruik van ESG-criteria. Maar nu verspreidt het concept zich in hoog tempo over het hele spectrum van pensioenfondsen, vermogensbeheerders, staatsinvesteringsfondsen en liefdadigheidsorganisaties (particuliere instellingen, stichtingen). De Global Sustainable Investment Alliance, een overkoepelende groep van MVB-organisaties, meldde in zijn “2012 Sustainable Investment Review” dat eigenaars van 13,6 biljoen dollar aan professioneel beheerd vermogen in de selectie en het beheer van beleggingen rekening houden met ESG-zorgen. Het leeuwendeel van dit bedrag, 8,7 biljoen dollar, was Europees, gevolgd door de VS met 3,7 biljoen dollar en Canada met 589 miljard dollar.

Claudia kruseCommitment

Momenteel proberen Europese pensioenfondsen hun voorsprong vast te houden door hun verbintenis aan verantwoord beleggen te verdiepen. Voor sommige pensioenfondsen betekent dit dat ze hun betrokkenheid bij ondernemingen in hun portefeuille intensiveren om deze ondernemingen over te halen hun beleid beter af te stemmen op de ESG-doelen van het fonds. Andere pensioenfondsen breiden hun aanpak uit naar hun beleggingsmandaten voor externe vermogensbeheerders.

APG: impact van verantwoord beleggen inspanningen

APG, de Nederlandse pensioenuitvoerder die 396 miljard euro aan vermogen beheert namens het grote pensioenfonds ABP en diverse kleinere pensioenfondsen, maakt onderscheid tussen de macro- en micro-effecten van maatschappelijk verantwoord beleggen. “Onze aandelenportefeuille is bijzonder groot – we beleggen in meer dan 4000 aandelen – zodat een individuele ondernemingen niet kon worden gemeten op portefeuilleniveau”, zegt Claudia Kruse, hoofd Duurzaamheid en Governance bij APG. Toch is het APG gelukt om concrete veranderingen tot stand te brengen bij individuele ondernemingen.

Zo begon APG in 2012 een dialoog met Apache Corp., een in Houston gevestigde onderneming die zich bezighoudt met de exploratie en winning van gas en olie, om het bedrijf ertoe aan te zetten de milieueffecten van zijn hydraulische fracturering (of fracking) te verminderen door het gebruik van giftige chemische stoffen en zoet water terug te dringen. In 2013 verlaagde het bedrijf zijn gebruik van zoet water in zijn frackingactiviteiten door gebruik te maken van 10 miljoen vaten brak water en 3,1 miljoen vaten geproduceerd water, een bijproduct van olie- en gaswinning. Daarnaast ligt Apache op koers om zijn methaanemissies te verminderen en is het bedrijf begonnen met het gebruik van benzine in plaats van het veel vervuilender diesel in zijn vrachtwagens.

Samsung case

In een ander voorbeeld van betrokkenheid werkte APG samen met andere aandeelhouders om de Zuid-Koreaanse elektronicagigant Samsung Electronics Co. onder druk te zetten om enkele slepende gezondheidskwesties in verband met de productie van halfgeleiders op te lossen. De pensioenuitvoerder zond de eerste brief, medeondertekend door zeven andere beleggers, aan het bedrijf nadat een oud-werknemer van de halfgeleidersdivisie van Samsung in 2010 was overleden aan leukemie – het negende soortgelijke sterfgeval. Medio 2011 was het bedrijf zover dat het zijn gezondheidszorgdekking en ziekteverlof voor ernstig zieke werknemers wilde uitbreiden en onderzoek wilde doen naar een mogelijk verband tussen deze ziekten en de chemische stoffen die in de productieprocessen worden gebruikt. Vorig jaar verontschuldigde vicepresident van Samsung Oh Hyun Kwon zich publiekelijk voor de gezondheidsproblemen. In een casestudie die Claudia Kruse naar de Institutional Investor stuurde, werd geconcludeerd dat “vanuit het perspectief van de beleggers een van de belangrijkste positieve veranderingen die we hebben gerealiseerd, is dat het management van Samsung zaken als milieu, gezondheid en veiligheid nu serieus neemt omdat het heeft begrepen dat dit zich op de lange termijn uitbetaalt.”

Niet elk pensioenfonds beschikt over spierballen ter waarde van 396 miljard euro om schoner, eerlijker en duurzamer gedrag af te dwingen. Dat is de motivatie achter de toenemende samenwerking tussen Europese en Britse pensioenfondsen.

PRI

Principles for Responsible Investment, een in Londen gevestigde organisatie, werd in 2006 opgericht na een oproep van de toenmalige secretaris-generaal van de Verenigde Naties Kofi Annan. In september 2014 maakte AP4 bekend dat het zich aansloot bij de door de VN opgezette Portfolio Decarbonization Coalition. Environment Program Finance Initiative, een groep van circa tweehonderd institutionele beleggers, bevordert de integratie van ESG-factoren in het beleggingsproces. De coalitie heeft zichzelf twee doelen gesteld die vóór het begin van de grote VN-klimaatconferentie in december in Parijs moeten zijn verwezenlijkt: toezeggingen van institutionele beleggers verkrijgen om de koolstofvoetafdruk van ondernemingen die ten minste 500 miljard dollar aan beheerd vermogen vertegenwoordigen bekend te maken, en toezeggingen verkrijgen om de koolstofintensiteit van ten minste 100 miljard dollar aan aandelenbeleggingen te verminderen.

Uw pensioenartikelen

inhoud

Reader uitleg | Deel uw reader

U bevindt zich op uw eigen reader-pagina waar u de voor u interessante artikelen kunt verzamelen en bewaren. U kunt inloggen zodat u deze reader overal kunt lezen. U bent nog niet ingelogd en daarom worden deze artikelen alleen in deze sessie bewaard.

Login met uw Twitter of uw Facebook of uw LinkedIn account

Print de reader inhoud